Zabytki Górnego Śląska

Najciekawsze zabytki Górnego Śląska:
Zobacz także:
Główne miasta na Górnym Śląsku:
Polecane strony:
Zamki Górnego Śląska:

Zabrze

 

  • Państwo: Polska 
  • Województwo: śląskie
  • Powiat
  • Aglomeracja: konurbacja górnośląska
  • Założono: XIII wiek
  • Prawa miejskie: 1 października 1922
  • Prezydent miasta: Małgorzata Mańka-Szulik
  • Powierzchnia    80,40 km²
  • Ludność (2011)   181 128
  • Strefa numeracyjna (+48) 32
  • Kod pocztowy   od 41-800 do 41-820
  • Tablice rejestracyjne     SZ

Pierwsze wzmianki na temat Zabrza pochodzą z końca XIII otrzymało ono prawa miejskie dopiero w 1922 roku. Aktualnie miasto Zabrze zajmuje powierzchnię 80,40 km2, która została podzielona na siedemnaście jednostek pomocniczych, dzielnic czy osiedli, którymi są:

  • Helenka,
  • Grzybowice,
  • Mikulczyce,
  • Maciejów,
  • Zaborze Północ,
  • Pawłów,
  • Rokitnica,
  • Biskupice,
  • osiedle Mikołaja Kopernika,
  • Centrum Południe,
  • Kończyce,
  • Makoszowy,
  • Centrum Północ,
  • Osiedle Młodego


      Spośród tych dzielnic największa liczba ludności zamieszkuje dzielnicę Centrum Południe, Mianowice  liczba ta wynosiła 44 892 przy całkowitej liczbie mieszkańców 189 062 osób. Tak ukształtowane przestrzennie, administracyjnie oraz społecznie miasto początkowo powstając jako osada rolnicza w głównej mierze jest efektem rozwijającego się w nim przemysłu.

Historia przemysłu miasta Zabrze

       Za początki przemysłu w mieście Zabrzu można uznawać odkrycie węgla w dniu 24 listopada 1790 roku przez Salomona Izaaka z Brabantu. W efekcie już w 1791 roku rozpoczęto wydobycie węgla w płytkich szybach, co dało początek późniejszej kopalni „Królowa Luiza”. Duży koszt odwodnienia kopalni oraz transportu węgla był przyczyną przystąpienia do prac nad powstaniem Głównej Kluczowej Sztolni Dziedzicznej. Prace rozpoczęto w czerwcu 1799 roku natomiast do użytku oddano ją dopiero w październiku 1863 roku. W między  czasie powstawały nowe kopalnie i inne zakłady przemysłowe. W roku 1841 rozpoczęto eksploatację węgla w Kopalni Concordia, której głównym klientem była huta „Donnersmarck” wybudowana w latach 1850-1851 . W jej pobliżu za sprawą rodziny Donnersmarck powstała również w latach 1855-1857 koksownia.  W 1853 powstał warsztat powroźniczy Adolf Deichsel przy obecnej ul. K. Miarki. W efekcie tej działalności z czasem powstała fabryka lin i drutów przy ul Armii Krajowej (obecnie „Linodrut”). Tego samego roku (1853) w Małym Zabrzu rozpoczęła swoją produkcję fabryka kotłów parowych, która siedem lat później została przejęta przez hutę „Reden”.

W latach 50 – tych XIX swoja działalność przemysłową na terenie miasta Zabrze rozpoczęła rodzina Borsig. W 1854 roku rodzina zakupiła w Biskupicach młyn wodny i działkę o powierzchni 14 hektarów, a także zostały wydzierżawione pola górnicze „Gute Hedwig”, „Bertha-Wünsch” i „Hedwigs-Wünsch”. W efekcie działań inwestycyjnych powstała o kopalnia „Ludwigsglück” (budowana w latach 1852-1860 i 1868-1873) oraz rozpoczęto budowę huty. W tym czasie istniejąca już wiele lat Królowa Luiza również się rozwijała. W latach 1869-1890 oddano do użytku szyby Poręba I - IV, które tworzyły Pole Wschodnie kopalni. W 1871 roku rodzina Donnersmarck uruchomiła jeszcze jedną kopalnię o nazwie „Guido”. Oprócz rozwijającego się przemysłu górniczego, hutniczego i koksowniczego rozwijały się inne gałęzie. W roku 1868 powstała gazownia przy dzisiejszej ulicy Stalmacha. W Zabrzu powstawał również przemysł spożywczy. W 1860 roku Loebel Haendler wybudował browar, a w 1864 młyn parowy. Oby dwa zakłady powstały w Starym Zabrzu. W dzielnicy Mikulczyce natomiast w 1871 roku uruchomiono gorzelnię. Kolejno w 1893 roku w Starym Zabrzu powstał drugi co do wielkości browar będący efektem działań Paul Sauera.

       Taki dorobek przemysłowy miasta Zabrze w efekcie późniejszej stopniowej likwidacji miał swoje efekty. Przede wszystkim można zaliczyć do nich powstanie obiektów i terenów poprzemysłowych. Zabrzańskie obiekty poprzemysłowe w dużej ilości stanowią zabytki. Procentowy udział zabytków poprzemysłowych w ogólnej liczbie zabytków zabrzańskich prezentuje poniższy rysunek.

 

        Z wykresu wynika, że ponad jedna czwarta zabytkowych obiektów są pozostałością po działalności przemysłowej. Szczegółowy wykaz obiektów znajdujących się w Gminnej Ewidencji Zabytków zawiera załącznik 1. Oprócz takiego dziedzictwa przemysłowego efektem są tereny poprzemysłowe znajdujące się w granicach ewidencyjnych Zabrza. Lokalizację i wielkość tych terenów ukazuje mapa znajdująca się w załączniku 2.

        Tak wykazane obiekty i tereny poprzemysłowe stanowią zasób nie tylko historyczny i kulturowy, ale również gospodarczy poprzez możliwość ponownego wykorzystania przez sektor publiczny, prywatny oraz organizacje pozarządowe.


Wasze komentarze
Nikt jeszcze nie dodał komentarza. Bądź — pierwszy!
DODAJ KOMENTARZ
Podaj imię (pseudonim):

Wpisz komentarz:

Podaj stolicę Polski:
(zabezpieczenie antybot)
Dziś promujemy:
Najczęściej komentowane:
POlecam, bardzo ładnie wyremontowany, najlepiej zapuścić się na wiosnę, ładne tereny, super wypoczyn czytaj cały->>
Bardzo ładny zamek, często organizowane są różnego rodzaju imprezy a zwłaszcza w wakacje wieczór z d czytaj cały->>
POlecam gorąco, super przeżycie, zwłaszcza dla dzieci! czytaj cały->>
Polecam sztolnie czarnego pstrąga i kopalnie srebra, warto sie wybrać! czytaj cały->>
Fajna miejscówka na wycieczkę z małymi dziećmi, duży teren, niesamowita frajda dla małych dzieci. Po czytaj cały->>
ten zamek jest super wiem bo byłam i jego właścicielem był ten od którego pochodzi nazwa ojej dzieln czytaj cały->>
Jo byk jeszcze dodoł że jest hala paintballowa w Tychach z ogrzewanom strefom bezpiecznom i normalne czytaj cały->>
Pomijam inne pierdoły jakie tu napisano ale to zdanie: "Na terenie miasta dobrze rozwinięte są ście czytaj cały->>
Tyle nieprawdziwych informacji o Siemianowicach jest tylko na portalu miejskim. Chcecie wiedzieć jak czytaj cały->>
jakie ścieżki rowerowe? gdzie poza bażantarnią i zadupiem Michałkowic są ścieżki rowerowe? czytaj cały->>
Pięknie tam jest. Naprawdę imponująca budowla. czytaj cały->>
Mam ponad 400 tyskich kufli i szklanek, ale ciągle mi brakuje sporo. Może mi ktoś pomoże w uzupełnie czytaj cały->>
Cudo. Sam po nim chodziłem. Piękne okolice. czytaj cały->>
Kontakt
Posiadasz ciekawe materiały? Prześlij je do nas na adres:info@gorny-slask.com.pl
Tagi:
sztolnia kopalnia tarnowskie góry srebro rudy zabrze katowice gliwice miasto śląsk bytom racibórz browar ruda miasto piekary śląskie piekary tarnowskie chorzów rybnik górny tychy browar opolskie opole jastrzębie czechy siemianowice śląskie kędzierzyn zamek ruiny średniowiecze województwo opolskie nizina śląska tomasz wantuła festiwal filmów niezależnych zespół zamkowy wieża wodociągowa park w sławęcicach siemianowice śląskie wyżyna śląska jacek guzy pałac w michałkowicach pałacyk pomnik wojciecha korfantego żory górny śląsk ośrodek przemysłowy rybnicki okręg przemysłowy strefa mieszkaniowa aglomeracja rybnicka waldemar socha Jastrzębianka Szotkówka Pszczynka Gmyrdek nizina śląska stara droga Ryszard Zembaczyński Odra Osiedle Arcadia Park Sady Andrzej Dziuba Tyskie Browary Książęce FIAT rynek plac wolności plac św. Anny plac Konstytucji 3 Maja Rybnicki Okręg Węglowy Adam Fudali Nacyna Pomnik Jana Pawła II Mysłowice sport klub sportowy lechia 06 klub sportowy myslowitz królewska huta hajduk Andrzej Kotala Śląski Ogród Zoologiczny Stadion Śląski Śląskie Wesołe Miasteczko Planetarium Obserwatorium Astronomiczne góry Arkadiusz Czech Zabytkowa Kopalnia Srebra Skansen Maszyn Parowych zamek Wrochemów Sztolnia Czarnego Pstrąga

Copyright © 2012 by gorny-slask.com.pl